ગતિશીલ ગુજરાત ! સૌરાષ્ટ્રમાં રૂા.5,328 કરોડના 30 પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબથી રૂા.410 કરોડનો ફટકો | Dynamic Gujarat Delays in 30 projects worth 5 328 crore in Saurashtra result in a loss of 410 crore

‘કેગ’ના રિપોર્ટમાં માર્ચ-2025ની સ્થિતિએ લોલમલોલ ખૂલી

સૌથી વધુ ‘સૌની યોજના’માં વહીવટી શિથિલતાનાં પાપે નિયત બજેટ કરતાં રૂા.૩૮૨ કરોડ વધુ વપરાયા, એક-બે વર્ષમાં પૂરા કરવાનાં રસ્તા, પુલ, સિંચાઈ, બાંધકામ જેવા કામો 5-7વર્ષે પણ અધૂરાં

રાજકોટ: ‘ગતિશીલ ગુજરાત’નાં બ્યૂગલ ફૂંકતી રાજ્ય સરકારની કાર્યપ્રણાલી અને પ્રોજેક્ટ મેનેજમેન્ટ પર વધુ એક વખત ગંભીર સવાલો ઉભા થયા છે. ભારતના કોમ્પ્ટ્રોલર એન્ડ ઓડિટર જનરલ (કેગ)ના ૨૦૨૪-૨૫ના રિપોર્ટ અનુસાર, અનેક મહત્વપૂર્ણ યોજનાઓની મંજૂરી અને વર્કઓર્ડર આપવામાં વિલંબ, કામ ચાલુ કરવામાં ઢીલ અને સમયસર પૂર્ણ કરવામાં ગંભીર લાપરવાહીના કારણે નિયત બજેટ તોડીને પ્રોજેક્ટ્સના ખર્ચમાં અધધધ વધારો થવાથી પ્રજાના નાણાંનો વેડફાટ થયો છે. ખાસ કરીને રાજકોટ સહિત સૌરાષ્ટ્રમાં રૂા.૫,૩૨૮ કરોડના ૩૦ પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબથી રૂા.૪૧૦ કરોડનો ફટકો પડયો છે. સૌથી વધુ ‘સૌની યોજના’માં વહીવટી શિથિલતાથી રૂા.૩૮૨ કરોડ વધુ વપરાયા છે. એક-બે વર્ષમાં પૂરા કરવાનાં રસ્તા, પુલ, સિંચાઈ, બાંધકામ જેવા કામો ૫-૭ વર્ષે પણ અધૂરાં હોવાનો ઘટસ્ફોટ થયો છે.

‘કેગ’ રિપોર્ટના આંકડાઓનું વિશ્લેષણ કરતા માલૂમ પડે છે કે, સૌરાષ્ટ્રમાં સરકારના ૩૦ પ્રોજેક્ટ્સનું કુલ બજેટ રૂા.૫,૩૨૮ કરોડ હતું. જો કે, ૩૧ માર્ચ,૨૦૨૫ સુધીમાં આ કામો પાછળ રૂા.૪,૫૧૬ કરોડથી વધુનો ખર્ચ થઈ ચૂક્યો હતો, છતાં પ્રોજેક્ટ્સ અધૂરાં જ હતા. એ તો ઠીક ૧૨ પ્રોજસ્ટ્સમાં નિયત બજેટ કરતા રૂા.૪૧૦.૩૩ કરોડ જેવો ખર્ચ વધી ગયો હતો. એટલે કે, કામ પૂરા થયા વગર જ બજેટમાં વધારાનો ખર્ચ સહેવો પડયો હતો. પ્રજાના ટેક્સના પૈસાનો આટલો મોટો વેડફાટ વહીવટી શિથિલતાની ચાડી ખાય છે. સૌરાષ્ટ્રમાં દૂષ્કાળને દેશવટો આપનાર નર્મદા નીર આધારિત સૌની યોજનામાં આશ્ચર્યજનક રીતે વિવિધ તબક્કાના કામોમાં ભૌતિક પ્રગતિ ૧૦૦% થી ૧૨૨% બતાવવામાં આવી છે, પણ અંદાજિત ખર્ચ કરતા રૂા.૩૮૨ કરોડ વધુ વપરાઈ ગયા છે.

રાજકોટમાં માધાપર ચોકડીના ફ્લાય ઓવરબ્રિજનું કામ રૂા.૬૪.૯૫ કરોડના બજેટ સાથે ઓક્ટોબર ૨૦૨૦માં શરૂ થયું હતું અને જાન્યુઆરી-૨૦૨૨માં પૂરું કરવાનું હતું. પરંતુ છેક સપ્ટેમ્બર-૨૦૨૩માં પૂર્ણ થવાથી રૂા.૭.૦૮ કરોડનો ખર્ચ વધી ગયો હતો. એ જ રીતે રાજકોટ-મોરબી ફોરલેનનું રૂા.૩૪૭ કરોડનું કામ વર્ષ-૨૦૧૭માં ચાલુ થયું, ને વર્ષ-૨૦૧૯માં પૂર્ણ કરવાનું હતું, પરંતુ ૮ વર્ષથી હજુ પણ તે લટકેલું છે. વળી, કાલાવાડ રોડ પર માનસિક વિકલાંગ નિવાસી મકાનોનું કામ જાન્યુઆરી ૨૦૨૩માં પૂરું થવાનું હતું, પરંતુ માર્ચ-૨૦૨૫ની સ્થિતિએ ૬૧.૬૪ ટકા જ ભૈતિક વિકાસ થયો હતો. એવી જ સ્થિતિ અન્ય જિલ્લામાં પણ છે. કોઈપણ પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ માટે જમીન સંપાદન કે ટેકનિકલ કારણો આગળ ધરતા સરકારી તંત્રએ એ સમજવું પડશે કે સમયનો વેડફાટ એટલે નાણાંનો વેડફાટ. જો ૨૦૧૭ના પ્રોજેક્ટ્સ ૨૦૨૫માં પણ અધૂરા હોય, તો તે સરકારની કાર્યક્ષમતા પર સવાલ ઉઠે છે. વિલંબિત પ્રોજેક્ટ્સમાં જવાબદાર અધિકારીઓ કે કોન્ટ્રાક્ટર સામે આકરાં પગલાં કેમ લેવાતા નથી ?